|
تاريخچه پزشكى ورزشى اولين تلاشها در اين زمينه در سال 1928 توسط پزشكان تيمهاى يونان و فرانسه در جريان بازىهاى المپيك زمستانى سوئيس شكل گرفت. با افزايش تعداد شركت كنندگان در ورزشهاى تفريحى و رقابتى، اين رشته در دهه هفتاد ميلادى سريعا گسترش يافت و باعث حل مشكلات طبى ورزشكاران و ارتقاء وضعيت جسمانى آنان شد. با توجه به تجربيات موجود در طى دهه قبل، حضور پزشك تيم براى پاسخگويى به نيازهاى پزشكى در يك تيم ورزشى مورد توجه قرار گرفت كه به مراقبت دقيق و كامل از ورزشكاران و توجه به تمامى جنبههاى ايجاد آسيب در آنان منجر شد. مسلم است كه تشخيص فورى و درمان به موقع، موثرترين ابزارهاى بازگردانيدن ورزشكاران به مسابقه مىباشند. به همين دليل هدف اصلى رشته پزشكى ورزشى تربيت پزشكان تيم كار آزموده و مجرب است تا بهترين خدمات پزشكى را به ورزشكاران ارائه دهند و از لحاظ كاهش هزينههاى درمانى، بهترين راه را در پيش گيرند. معنا و مبانى پزشكى ورزشى اگرچه پزشكى ورزشى تلفيقى از ورزش و علم پزشكى است، اما گستره آن به هيچ عنوان محدود به پزشكان نيست. در كنار زمين ورزش، حتى مربيان هم در اين امر دخيل مىشوند. از سوى ديگر اين رشته محدود به ورزشكاران نمىشود و عموم مردم مىتوانند از نتايج آن بهرهمند گردند. نياز به مراقبتهاى پزشكى و بهداشتى تخصصى در زمينه ورزش روز به روز بيشتر مىشود و همزمان تكنيكهاى پيشگيرى درمان و برگشت به حالت اوليه در اين رشته پيشرفت مىكند. به طور كلى موارد زير را مىتوان به عنوان مبانى پزشكى ورزشى برشمرد: 1) مراقبت پزشكى از ورزشكار 2) تربيت بدنى خاص و سازگار شدن با هر فرد و در مورد هر رشته خاص 3) تمرينات درمانى ورزشى 4) انجام ورزش در كنترل و پيشگيرى از برخى بيمارىها گروههاى تحت پوشش خدمات پزشكى ورزشى دامنه پوشش و فعاليت متخصصين پزشكى ورزشى تنها معطوف به مسابقات ورزشى و ورزشكاران حرفهاى نيست. فعاليتهاى پزشكى ورزشى در زمينه نهادينه كردن ورزش و ارتقاء سطح سلامت عمومى با سياستهاى كشورهاى مختلف در زمينه پيشگيرى از تعداد زيادى از بيمارىها و بالطبع كاهش هزينههاى سرسامآور درمانى همسويى دارد. از جمله گروههاى خاصى كه مباحث گسترده و جالب توجهى از رشته پزشكى ورزشى را به خود اختصاص دادهاند مىتوان به اين گروهها اشاره كرد: دختران و زنان، افراد سالمند، بانوان باردار، كودكان و نوجوانان، افراد چاق، جانبازان و معلولين. بايد خاطر نشان كرد مبحث بيمارىها در پزشكى ورزشى به 2 شاخه تفكيك مىشود. در يك شاخه به اثرات پيشگيرانه ورزش از ابتلا به بيمارىها و همچنين اثرات درمانى ورزش در كمك به رفع برخى بيمارىها پرداخته مىشود و در شاخه ديگر به بررسى بيمارىهاى مبتلا به ورزشكاران مىپردازد و در واقع زمينه ادامه فعاليتهاى ورزشى را براى ورزشكارانى كه مبتلا به بيمارىهاى مختلف از جمله ديابت، آسم و... مىباشند فراهم مىكند. انواع خدمات رشته پزشكى ورزشى ارائه رهنمودهاى پزشكى در مورد شيوه زندگى پرتحرك و نيز تغذيه ورزشى برنامههاى پيشگيرى كننده در مورد بيمارىها و اختلالات گوناگون كنترل علمى نحوه تمرين ورزشكاران انجام معاينات پزشكى پيش از شروع مسابقات روانشناسى ورزشى و مبارزه با تنشها و استرسهاى پيش از مسابقه در ورزشكار ارزيابى ظرفيت عملكرد ورزشكار، وضعيت قلب و عروق، سيستم تنفسى، متابوليسم، سيستم اسكلتى ـ عضلانى خدمات تشخيصى مناسب درمان بيمارىها و آسيبهاى ناشى از ورزش بازتوانى افراد آسيب ديده با هدف بازگشت سريعتر به رقابتها تربيت افراد متخصص و آموزش ديده مثل پزشك تيم و... اجراى برنامههاى آموزشى با طيف مخاطب تخصصى و عمومى ارائه سرويسهاى مشاورهاى لازم
|